Tussen de haven van Cotonou en Antwerpen bestaat vandaag een van de sterkste banden tussen België en Benin. Op 3 oktober 2026 wijdde de Belgische krant L'Avenir een artikel aan « de Belgische toets in het beheer van Afrikaanse havens ». Cotonou krijgt daarin een prominente plaats.
Hieronder de kern van dit partnerschap, met gecontroleerde cijfers en hun bronnen.
Haven van Cotonou en Antwerpen: beheer sinds 2018
In december 2017 sloot de haven van Antwerpen eerst een tijdelijke beheersovereenkomst. In januari 2018 volgden de akkoorden voor permanent beheer. Sindsdien beheert Port of Antwerp-Bruges International (PAI), een dochter van de Belgische haven, de Port autonome de Cotonou. De haven blijft in meerderheid eigendom van de Beninese staat.
De opdracht van PAI omvat de modernisering van de infrastructuur, de hervorming van de organisatie en het concurrentievermogen tegenover buurhavens. Ook het delen van expertise in havenbeheer hoort erbij. Volgens La Nation leverde dat beheer logistieke en digitale vooruitgang op. De gemiddelde doorlooptijd van containers daalde zo tot tien dagen.
Een onmisbare haven voor de Beninese economie
De haven van Cotonou verwerkt ongeveer 90 % van de internationale handel van Benin, aldus La Nation. Volgens L'Avenir is ze ook goed voor 45 % van de belastingontvangsten van het land. Elke stijging van het verkeer in de haven van Cotonou weegt dus rechtstreeks op de overheidsfinanciën.
| Periode | Totaal verkeer | Evolutie |
|---|---|---|
| 2024 | 9,6 miljoen ton | |
| 2025 | 14,7 miljoen ton | +52 % |
| 1e semester 2026 | 7,79 miljoen ton | +16,6 % op jaarbasis |
Het herstel van 2025 komt vooral van de export, die met 74,8 % steeg. Die werd gedragen door ruwe olie uit Niger die via de installaties van Cotonou wordt verscheept. In het eerste semester van 2026 stijgt de export opnieuw met 33,3 %, terwijl de import stabiel blijft op 4,12 miljoen ton.
De haven blijft bovendien investeren. Het masterplan 2021-2026 voorziet meer dan 302 miljard frank CFA aan investeringen, om de capaciteit op te trekken tot 20 miljoen ton per jaar.
Antwerpen, « de eerste Afrikaanse haven »
L'Avenir laat Jean-Christophe Charlier aan het woord, coördinator van het Global Gateway-project bij het federale agentschap Enabel. De krant vat samen: Antwerpen is « de eerste "Afrikaanse haven" », want 15 % van haar volume heeft met Afrika te maken. Antwerpen is dus de belangrijkste haven voor de in- en uitvoer van Afrikaanse producten.
De Europese Unie heeft bovendien 12 strategische logistieke corridors in Afrika aangeduid. De havenpartnerschappen gaan ook over veiligheid: beheer van gevaarlijke goederen, strijd tegen drugssmokkel, digitalisering van de douane.
Enabel: de haven als een van vier samenwerkingssectoren
Ook de Belgische ontwikkelingssamenwerking steunt de haven, via Enabel. Het samenwerkingsprogramma 2023-2028 tussen België en Benin bedraagt 45 miljoen euro. Het werd op 23 oktober 2023 goedgekeurd. Het wil vooral de weerbaarheid van kwetsbare groepen versterken, in het bijzonder jongeren en vrouwen.
- Landbouw: agro-ecologische transitie, onder meer in de ananas- en cashewketens.
- Haven: milieuduurzaamheid en waardig werk in de Port autonome de Cotonou.
- Gezondheid: seksuele en reproductieve rechten, strijd tegen genderongelijkheid.
- Politie: buurtpolitie, voor veiligheid en sociale samenhang.
Benin is al lang een partnerland van de Belgische samenwerking. De eerste gemengde commissie vond plaats in december 1998. In januari 1999 volgde een algemene samenwerkingsovereenkomst.
Belgische bedrijven al ter plaatse
Het partnerschap rond de haven van Cotonou past in bredere economische betrekkingen. Van 2 tot 9 november 2024 verbleef een Belgische economische missie van 70 deelnemers uit 48 bedrijven in Benin. Ze werd georganiseerd door het Waalse exportagentschap AWEX. De focus lag op groene economie, infrastructuur en transport, digitalisering en de culturele en creatieve industrie.
Wat verandert er voor Beninezen in België?
Voor de diaspora en ondernemers is de haven van Cotonou de toegangspoort voor goederen naar Benin en het achterland. Transport, opslag, koelketens en onderhoud behoren tot de groeisectoren in Benin. Wilt u een project starten, lees dan onze gids een bedrijf oprichten in Benin vanuit België en de pagina Investeren in Benin.
Omgekeerd kan een Beninees bedrijf zich vestigen in de buurt van Antwerpen of Luik. Ons artikel over een dochteronderneming in België beschrijft de stappen. Voor het bredere kader leest u ook onze voorstelling van de haven van Cotonou en ons dossier over de samenwerking België Benin.
Bronnen
- L'Avenir: La touche belge dans la gestion des ports africains (3 oktober 2026, voor abonnees)
- Enabel: Enabel in Benin
- Belgische ambassade in Benin: Ontwikkelingssamenwerking
- La Nation: Bevestigd herstel van het verkeer in de haven van Cotonou
- La Météo: Verkeer in 2025; Nasuba: Verkeer in het eerste semester van 2026
- Safety4Sea: Port of Antwerp takes permanent control of Port de Cotonou (januari 2018)
Trefwoorden van dit artikel
